Sidemeny+
Read more

Svelgen Idrettshus var gjenstand for lange og mange diskusjonar på mangt eit kommunestyremøte opp gjennom tidene. I 1992 vart det endeleg gjeve grønt lys for at STIF og bygda skulle få dette etterlengta bygget. I desember 1993 var det så stor innflyttingsfest der alle i bygda var innviterte. Går ein rundt huset, vil ein oppedage at her finn ein mange geometriske figurar både på og rundt bygget. Dette er noko vi har nytta oss av, og elevane synest det er kjekt og utfordrande og ha desse øktene Les meir om STIF her:

Read more
Read more

Allè Allè

11. mai 2009 by

For å koma inn til ein av dei flottaste gardstuna i Sogn må ein passera gjennom ein mektig allè som er godt over 100 år gamal. Det er ei heilt eiga stemning når ein går i ein slik passasje.

Read more
Read more

Som ledd i at alle bygdene i Sogn skulle få straum laut det trekkast kablar frå sørsida av Sognefjorden over nordsida. Kjelda til straumen var Vikafalli som ligg i Vik kommune og kraftspennet gjekk frå Feios over til Fatlaberget aust for Leikanger. I mange år hadde dette verdsrekord som lengste kraftspenn.

Read more
Read more

Reis eller dø

9. mai 2009 by

Som eit resultat av napoleonskrigane, hamna Danmark/Noreg i krig med England. Blokaden som fylgde, skapte matmangel i Noreg. Borkebrød var ikkje uvanleg. Arbeidsløyse vart eit problem utover i hundreåret. For mange vart dette eit val mellom flytting og hunger.

Read more
Read more

Nikolai Astrup Frå Mo og Jølster vidaregåande skule er det ikkje langt til Astruptunet på sørsida av Jølstravatnet. Ein gong eit brattlendt småbruk men i dag tatt i bruk som museum, kalla etter Nikolai Astrup (1880-1928), ein av dei største norske kunstnarane frå tidleg 1900-tallet. Han kjøpte småbruket på Sandalstrand i 1912 for å busette seg der med sin familie. Det var der han også hadde atelieret sitt. Han skildra som oftast naturen med hovudvekt på sitt nærområde. I heimbygdene (mellom anna Sunde og Ålhus) fann Astrup motiv og inspirasjon til sine naivistiske og sterk ekspressive bilete.

Read more
Read more

Kvernhus

29. apr 2009 by

Gjennom tidene har vatn og vasskraft vorte nytta til energi. Mykje av arbeidet på gardane vart lettare då dei kunne nytta seg av vatn som til dømes til kverning av korn.

«Ved kvernbekken» av Jakob Sande
Å hei, kor det durar i kallen,
han vaskar i vatnet og sviv!
Surr-burr- går den knurrande trallen
so vassføyka sprutar og driv!
Stri gjennom sleipe sloket
stryk fossen i heksedans,
og høgt over skovleroket
ligg skummet i kvervelglans.
                             

Read more
Read more

Leikanger kyrkje er frå kring 1250 og er ei av dei eldre steinkyrkjene i landet. Kyrkja inneheld altertavle, døypefont og preikestol som kan brukast som læremiddel i matematikk. I denne artikkelen skal me sjå nærare på preikestolen i kyrkja og korleis den kan koplast til undervisninga. Du kan lesa meir om preikestolen. Eg lagar denne artikkelen som eit tips om bruk av nærmiljøet i undervisninga.

Read more
Read more

Barnehagane i Leikanger har hatt fokus på mat og helse dei siste åra. Dette året er satsinga fisk og opplegget har vore felles for alle kommunale barnehagar. Det er dei eldste borna (femåringane) som har delteke i arbeidet. Den viktigaste samarbeidspartnaren har vore Jakt og Fiskelaget og fylkessatsinga Fiskesprell.

Read more
Read more

Florø by vart oppretta ved kongeleg resolusjon 16. mai 1860. Det rike sildefisket var den viktigaste grunnen til byetableringa og Florø vart vald på grunn av at staden låg nær hovudleia, at her var god tilgong på tomteland og tilgong på drikkevatn.

Read more
Read more

Glavær

16. jun 2008 by

Glaværer ein liten holme/lita øy i Gulen der eg og familien reiser på sommarferie. Det har levd folk der i generasjoner. No i dag er det berre 10 menneske med etternamnet Glavær.

Read more
Read more

Året er 1978. Den fyrste Åfjorddalsrevyen skal setjast opp. Då skreiv Kjell Solheim ein song til revyen, kalla «Kjærleiksvise til Åfjorddalen». Denne songen skulle vise seg å verte så populær, at den blei ein lokal hit på ulike arrangement.

Read more
Read more

«Jordmorsaksa» blir denne saksa kalla, og det er fordi det var ei jordmor, Mary Rye, som brukte saksa i sitt yrket på 1900-talet. På Geoatlas finn du ein lengre artikkel om Mary Rye og arbeidet hennar som jordmor i Hyllestad gjennom mange tiår.

Read more
Read more

Våren 1865 vart det funne over 90 utanlandske myntar i Hyllestad, storparten på garden Gjerde. Det var ikkje uvanleg med bytehandel i vikingtida, men truleg vart også reie pengar og edelt metall nytta. Myntfunnet på garden Gjerde kan vere døme på det, og er knytt opp mot kvernsteinhandelen. Det skal vere det største myntfunnet frå vikingtida mellom Rogaland og Møre.

Read more
Read more

Borgny Hatlem voks opp på garden Straumsneset i Lifjorden. Denne garden Ligg ved austre Listraumen og dei måtte i båt for å koma seg over til Risnes med butikk, post og dampskipskai. I samband med fredsjubileet i 1995 vart ho intervjua av barnebarnet sitt, Stian Hatlem, om opplevingane sine under andre verdskrigen

Read more
Read more

«Den 7.april 1945 var ein vakker vårdag, og inst i Vadheimsfjorden hadde fire tyske fartøy ankra opp. Eit alliert speidarfly oppdaga båtane, og frå basar i Storbritannia vart 21 Beaufighter jagarbombefly, eskortert av Mustang jagarfly, sende mot Vadheim. Ut på ettermiddagen startar angrepet og ein av båtane vert treft av fleire rakettar, og forliser. På Herdla går alarmen, og tyske jagarfly frå 9. Staffel går på vengene. Fire Mustang-fly ligg som sikring i ytre deler av Sognefjorden, og klokka 16.40 oppstår det over området Hyllestad-Lavikdal ein luftkamp mellom allierte Mustang og tyske Focke Wulf jagarfly.»

Read more
Read more

Denne artikkelen om bunader/folkedrakter i Ytre Sogn har eg skrive på grunnlag av informasjon eg har funne i boka NORSKE BYGDER – SOGN, utgjeven av John Griegs Forlag i 1937. I kapittelet Bunaden av Anna Knutsen er mykje interessant stoff om bunader og folkedrakter.

Read more
Read more

Mary Rye, f. Bjørnestad, vart født i Lexington i USA 31.12.1898. Ho kom til Noreg saman med foreldra og storebroen då ho var 9 månader gammal. Dei flytte tilbake til Skifjorden der faren hennar kom frå. Seinare fekk ho to brør til.
Fordi faren vart sjuk, busette familen seg på Bjørnestad i Noreg. Dei hadde seinare tenkt å flytte tilbake til Amerika, men dette vart det aldri noko av.

Read more
Read more

I 1739 fekk vi den første norske skulelova som hadde som mål at alle born skulle læra å lese, skrive og rekne. Undervisninga gjekk føre seg på omgangsskule, og i Kyrkjebø krins som Høyanger høyrde til var det seks slike krinsar. Etterkvart vart det bygd fastskular kring i soknet, og i Høyanger fekk fastskule i 1898.

Read more
Read more

Vi var på tur til Bolkevikja. Etterpå laga vi skodespel om korleis folket i Bolkjevikja kunne ha vore, dersom dei hadde eksistert. Persongalleriet hadde vi fått av læraren, og av elevar som hadde laga skodespel om det same i 2003.

Read more
Read more

Kom dei første menneska til Noreg i ein båt laga av skinn og stokkar? I fylgje historeforskinga gjorde dei nett det. I denne artikkelen kan du lesa om korleis dei første menneska tilpassa seg dei enorme klimaendringa i Skandinavia etter den siste istida. Du vil også finna lenkjer til nettstader med gode animasjonar om livet i steinalderen.

Read more
Read more

Kan hende var det slik det gjekk føre seg for fleire tusen år sida i Vingen? Feltet er eit av dei største med veidekunst i Skandinavia med over 2000 figurar. Vi veit ikkje kven som rissa inn i berg og steinar, om det var vaksne eller born, men det dei gjorde den gongen, kan vi ennå sjå den dag i dag.  Treng du undervisningstips om helleristingar eller steinalderen, kan du finne mykje interessant i denne artikkelen.

Read more
Read more

Mange kjenner til at det er eit bjørnehi i Stryn, og plassen vert vitja av både barnehagar og skular i Stryn. Plassen ligg på eit høgdedrag nordaust for Øvrebergssetra, omlag 1 km vest for Tonningssetra. Store steinar som ligg att frå issmeltinga frå tidlige isbrear, har laga ei stor hole med opning i begge kantar. Naturen og historia som høyrer til staden, gjer at Hidehogen er eit ynda turmål for barnehagar og skular i Stryn kommune.

Read more
Read more

På Lund står ei stor eik, som er fleire hundre år gamal. Eika sin stamme har ein omkrins på 5,5 meter, målt ein meter over bakken. Eika vart tidlegare brukt til landemerke for båtar som gjekk på Nordfjorden. No står Reksnes fyr på Kvieneset.

Read more
Read more

Under krigen var Stryn ein viktig garnisonsstad for den tyske militærmakta. Det vert hevda at det på det meste var stasjonert så mykje som 4000 mann i kommunen, og det vart investert enorme summar i forlegningar og forsvarsverk.

Read more
Read more

Du treng ikkje fare langt avgarde, dersom du ynskjer vitje kulturhistoriske stadar med spor frå vikingtida om du bur i Sunnfjord. Ved kyrkjegarden på øya Svanøy står det nemleg ein diger steinkross, som stammar ifrå brytningstida mellom den norønne og kristne tid.  

Read more
Read more

Dette er eit undervisningsopplegg som så vidt er kome i gong våren 2007. Opplegget har laksefiske, historie/kultur og Folkesti. FabelAktiv er støttespelarane som underviser elevane i laksefiske og kasting med flugestang. Unn Karin Kleppe og Olav Johan Mo tek seg av den historiske/kultur delen.

Read more
Read more

For dei lokale innbyggjarane i Måløy vart livet snudd på hovudet då tyskarane kom i 1940. Det var mange restriksjonar, og torgkaia vart avsperra med gjerde og piggtråd. Folk kunne ikkje ferdast fritt, og dersom Måløyværingane skulle ut av Måløy sentrum, måtte dei vise eit grensebuarbevis ved vaktpostane. Der var det også miner i veien, så ein måtte passe seg for kvar ein gjekk.

Read more